![]() |
![]() |
|
EDYTUJ
- teraz możesz uzupełnić opis tego parku przy pomocy
WIKI na naszej nowej stronie Parki 2.0
Uroczysko Miejska Góra w Starym Sączu powiat nowosądecki Uroczysko Miejska Góra zwane potocznie Parkową Górą, to największy kompleks komunalnych lasów w Starym Sączu. Jest on własnością miasta, administrowaną przez UMiG. Na terenie kompleksu prowadzona jest gospodarka leśna w oparciu o opracowane przez Instytut Leśnictwa w Krakowie programy na 15 lat, które określają coroczne ilości nasadzeń i wyrębu drzew. Wycinane drzewa są głównie materiałem do wykonania prac na obiektach gminnych. Las ten położony jest w piętrze klimatu umiarkowanego, w administracyjnych granicach Starego Sącza, w całości w otulinie Popradzkiego Parku Krajobrazowego. Ma on charakter wyniosłej kopuły o powierzchni 113 ha, o niezbyt długich, ale dość stromych zboczach (maksymalna wysokość 420 m n.p.m.), poprzecinanej dolinami potoków. Rzeźba terenu jest bardzo urozmaicona. Jako las mieszany pełni funkcje wodochronne i glebochronne, mimo tego nie posiada prawnego statusu lasu ochronnego. Ma też charakter parku rekreacyjnego. Posiada ścieżki piesze, rowerowe, plac zabaw dla dzieci, przecinają go drogi biegnące do Moszczenicy i Gołkowic oraz ścieżka dydaktyczna, ostatnio w dużym stopniu zniszczona. Historia Stary Sącz to najstarsze miasto Sądecczyzny. Jego początki sięgają 1257 r., kiedy to książę Bolesław Wstydliwy nadał swej małżonce bł. Kindze ziemię sądecką. Dzięki pierwszej lokacji (1268-1272 r.) przeobrażone ze wsi w miasto, stanęło przed szansą rozkwitu, a już na przełomie XIII i XIV w. w wyniku powikłań dynastyczno-politycznych znalazło się nad brzegiem przepaści i niebytu. Bezpośrednim powodem było założenie przez Wacława II, króla czeskiego, konkurencyjnego grodu, położonego w widłach Dunajca i Kamienicy, zwanego pierwotnie Kamienicą, później Nowym Sączem. Na szczęście dzięki uporowi i przywiązaniu swych mieszkańców oraz nieugiętemu stanowisku klasztoru Klarysek, stare miasto jak potocznie je zwano uniknęło grożącej mu likwidacji. W roku 1357 otrzymało prawo magdeburskie i ta powtórna lokacja pociągnęła za sobą wytyczenie nowego układu urbanistycznego, którego centrum stanowi piękny, zabytkowy rynek – perła architektury średniowiecznej. Zapewne od samego początku na rynku znajdował się ratusz, który był wielokrotnie niszczony przez pożary i odbudowywany. Wiemy, że na parterze otoczonym podcieniami znajdowały się dwa rzędy kramów rozdzielonych holą (podobnie do krakowskich Sukiennic) a na piętrze mieściły się siedziba władz miejskich i skarbiec. Na podstawie dokumentu lokacyjnego można wnioskować, że na rynku były też budynki handlowe, być może sukiennicze kramy lub stragany szewskie czy piekarnicze. Wśród przyrynkowych domów na uwagę zasługuje Dom na Dołkach, w którym mieści się obecnie Muzeum Regionalne założone przez zakochanego w przeszłości swego miasteczka szewca Władysława Paszkiewicza. Od zachodu nad miastem wznosi się Miejska Góra. Według lokalnej tradycji na Miejskiej Górze stać miał zamek (stróża, gródek). Analiza systemu obrony doliny Dunajca i Popradu przemawia również za jego obecnością. Usytuowany w tym miejscu zamek byłby niezbędnym elementem pośrednim umożliwiającym sygnalizację optyczną między grodami kasztelańskimi na Winnej Górze lub w Podegrodziu, a stróżą w Rytrze. Zamek ten miałby zatem charakter stróży, najprawdopodobniej o konstrukcji drewniano-ziemnej. Za istnieniem zamku w XIII wieku przemawia fakt, że Góra Miejska była pierwotnie własnością księcia, potem należała do dóbr klasztornych, a w roku 1357 stała się własnością miasta. Z drugiej strony sondaże archeologiczne i znane historyczne przekazy nie wskazują na istnienie w tym miejscu zamku. Pod Górą Miejską z ujścia na Potoku Moszczenickim bierze swój początek młynówka, która początkowo płynie równolegle do dawnego stawu pod górą, by przeciąć miasto w poprzek. W miejscu dzisiejszego skweru koło skrzyżowania ul. Staszica i Czarnieckiego młynówka zasilała nieistniejącą już łaźnię, dalej przecinała teren Klasztoru Klarysek, skąd spadała sztolnią na młyn. Końcowy odcinek wytyczony jest wzdłuż muru ogrodowego, do Popradu, gdzie kończy swój bieg. Młynówka wybudowana za czasów bł. Kingi jest zabytkiem średniowiecznej architektury. Obecnie las Miejska Góra pełni funkcje ochronne i rekreacyjno-edukacyjne. Przyroda Kompleks leśny Miejska Góra leży w otulinie Popradzkiego Parku Krajobrazowego, utworzonego w 1987 r. na terenie Beskidu Sądeckiego. W jego skład wchodzą mieszane drzewostany tworzone przez: jodłę pospolitą (Abies alba) z domieszką dębu szypułkowego (Quercus robur), modrzew europejski (Larix decidua), sosnę zwyczajną (Pinus sylvestris) i czarną (Pinus nigra), świerk zwyczajny (Picea excelsa), czy jesion (Fraxinus), grochodrzew (Robinia pseudoacacia), jawor (Acer pseudoplatanus) i buk (Fagus). Największe wrażenie robią najstarsze fragmenty drzewostanu, jak liczące 90-100 lat jodły, bardziej światłolubne 110-letnie modrzewie europejskie, pojedyncze okazy 120-letniej sosny czarnej. Okazami, stanowiącymi cenną domieszkę biocenotyczną są jawory (Acer pseudoplatanus) i wiąz górski (Ulmus glabra) zwany brzostem, którego wiek ocenia się na 70 lat. W podszyciu i runie drzewostanu można spotkać dziką różę (Rosa canina), bez czarny (Sambucus nigra), mchy i paprocie (Bryopsida), szczawik zajęczy (Oxalis acetosella), fiołka leśnego (Viola reichenbachiana), zawilca gajowego (Anemone nemorosa), konwalię majową (Convallaria majalis) czy kopytnika pospolitego (Asarum europaeum) i lepiężnika białego (Petasites albus). W pobliżu najwyżej położonego miejsca Uroczyska mieści się podmokła polanka, która wiosną stanowi rodzaj naturalnej młaki, będącej ostoją dla składających skrzek płazów; żaby trawnej (Rana temporaria), ropuchy szarej (Bufo bufo) czy traszek (Lissotriton vulgaris). W tym miejscu można spotkać także naszego najbardziej interesującego płaza ogoniastego jakim bez wątpienia jest salamandra plamista (Salamandra salamandra). Na zachodnim stoku kompleksu leśnego, niedaleko od drogi prowadzącej na Szczawnicę znajduje się inne naturalne oczko wodne, które wiosną wypełnia się kijankami głównie kumaka górskiego (Bombina variegata). Z pośród innych przedstawicieli fauny tego leśnego kompleksu należy podkreślić ptaki: pospolitą ziębę (Fringilla coelebs), rzadki gatunek dzięcioła dużego (Dendrocopos major), którego trudno spotkać, częściej można usłyszeć, a najczęściej zaobserwować ślady jego działalności – dziuple w pniach drzew. Wśród ssaków żyjących tutaj wyróżnić należy skaczącą wśród koron drzew wiewiórkę pospolitą (Sciurus vulgaris), smukłą sarnę (Capreolus capreolus), bardziej krępego jelenia europejskiego (Cervus elaphus), rzadziej dzika (Sus scrofa). EDYTUJ - teraz możesz uzupełnić opis tego parku przy pomocy WIKI na naszej nowej stronie Parki 2.0 opis parku | ścieżka | bibliografia | galeria | autorzy |
|